კონფლიქტები
პოლიტიკა
სამხედრო

4

აპრილი

დღის ზოგადი ასტროლოგიური პროგნოზი

პარასკევი, მთვარის მეშვიდე დღე დაიწყება 09:24-ზე, მთვარე კირჩხიბში გადავა 02:51-ზე ისეთი საქმეები წამოიწყეთ, რომლებსაც დღესვე დაასრულებთ და სხვა დროისთვის არ გადადებთ. მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილებების მიღება სხვა დროისთვის გადადეთ. ფინანსური ოპერაციების დაგეგმვასა და უძრავი ქონების ყიდვა-გაყიდვას არ გირჩევთ. კარგი დღეა მსხვილი საყიდლებისთვის; შემოქმედებითი საქმიანობისთვის, სწავლისა და გამოცდების ჩასაბარებლად. უფროსთან და თანამდებობის პირებთან ნებისმიერ საქმეს მარტივად მოაგვარებთ. კარგი დღეა ფიზიკური ვარჯიშებისა და საოჯახო საქმეების შესასრულებლად. ზომიერება გმართებთ საკვებსა და სასმელში. კარგია ორგანიზმის გაწმენდა მარილებისა და წიდებისაგან. ნუ მიირთმევთ მძიმე საკვებს.
მსოფლიო
სამართალი
მეცნიერება
Faceამბები
მოზაიკა
კვირის კითხვადი სტატიები
თვის კითხვადი სტატიები
"ქვეყანა ზონირებული რომ ყოფილიყო, შოვში კოტეჯები მეწყერსაშიშ ზონაში საერთოდ არ იქნებოდა" - კლიმატური ცვლილებები: რა უნდა გავაკეთოთ საფრთხეების შესამცირებლად და მძიმე შედეგების თავიდან ასაცილებლად?
"ქვეყანა ზონირებული რომ ყოფილიყო, შოვში კოტეჯები მეწყერსაშიშ ზონაში საერთოდ არ იქნებოდა" - კლიმატური ცვლილებები: რა უნდა გავაკეთოთ საფრთხეების შესამცირებლად და მძიმე შედეგების თავიდან ასაცილებლად?

მკვლე­ვა­რე­ბი, გა­რე­მოს დაც­ვის სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბი და ექ­სპერ­ტე­ბი ბუ­ნებ­რი­ვი კა­ტას­ტრო­ფე­ბის გახ­ში­რე­ბის შე­სა­ხებ გვაფრ­თხი­ლე­ბენ.

"თით­ქმის ყვე­ლა ბუ­ნებ­რი­ვი კა­ტას­ტრო­ფა, რაც კი შე­იძ­ლე­ბა და­ვა­სა­ხე­ლოთ, გლო­ბა­ლუ­რი დათ­ბო­ბის შე­დე­გად უფრო მძაფ­რდე­ბა და ხშირ­დე­ბა: იქ­ნე­ბა ეს ანო­მა­ლი­უ­რი სი­ცხე ზა­ფხულ­ში, და­მან­გრე­ვე­ლი მე­წყე­რი თუ სე­ტყვა. ბოლო რამ­დე­ნი­მე წე­ლი­წა­დი კი ამას ნათ­ლად გვაჩ­ვე­ნებს", - ამ­ბობს გა­რე­მოს­დაც­ვი­თი სა­კი­თხე­ბის მკვლე­ვა­რი ალექ­სი სამ­სო­ნი­ძე. რამ­დე­ნად აქვს გა­აზ­რე­ბუ­ლი ჩვენს ხე­ლი­სუფ­ლე­ბას ახა­ლი გლო­ბა­ლუ­რი გა­მოწ­ვე­ვე­ბი, რა კეთ­დე­ბა და რა უნდა კეთ­დე­ბო­დეს რის­კე­ბის შე­სამ­ცი­რებ­ლად და რა უნდა იცო­დეს სა­ზო­გა­დო­ე­ბამ? - ამ სა­კი­თხებ­ზე ალექ­სი სამ­სო­ნი­ძე გვე­სა­უბ­რე­ბა:

- ყო­ველ­წლი­უ­რად სულ უფრო ხშირ­დე­ბა ანო­მა­ლი­უ­რად ცხე­ლი დღე­ე­ბის რი­ცხვი, რის შე­დე­გად საფრ­თხის ქვეშ დგე­ბა აგ­რა­რუ­ლი სექ­ტო­რი და ზო­გა­დად, ბუ­ნე­ბა. სამ­წუ­ხა­როდ, მო­სა­ლოდ­ნე­ლია ხან­ძრე­ბის გახ­ში­რე­ბაც. საფ­რან­გე­თი, რო­მელ­თა­ნაც თით­ქმის იდენ­ტუ­რი კლი­მა­ტუ­რი ზონა გვაქვს, უკვე ზა­რალ­დე­ბა გახ­ში­რე­ბუ­ლი ხან­ძრე­ბის გამო - 2022 წლის ივ­ლის-აგ­ვის­ტო­ში, ჯამ­ში მი­წის 27 ათა­სი ჰექ­ტა­რი და­იწ­ვა. შემ­ცირ­და ხორ­ბლის მო­სა­ვა­ლი, და­ვარ­და ღვი­ნის ხა­რის­ხი, სა­ქონ­ლის­თვის შემ­ცირ­და სა­ძოვ­რე­ბი.

რო­გორც წესი, სა­შუ­ა­ლო ტემ­პე­რა­ტუ­რის ზრდის შე­დე­გად, ხშირ­დე­ბა და ძლი­ერ­დე­ბა კო­კის­პი­რუ­ლი წვი­მე­ბი, რაც არა მხო­ლოდ მო­სა­ვალს ანად­გუ­რებს, არა­მედ მთი­ან რე­გი­ო­ნებ­ში წარ­მოქ­მნის მე­წყე­რებს. NASA-ს 2020-2021 წლე­ბის გა­მოკ­ვლე­ვე­ბით, მო­მა­ვა­ლი წლი­დან აზი­ის მთი­ან ზო­ნებ­ში ტემ­პე­რა­ტუ­რის ზრდის შე­დე­გად მე­წყე­რე­ბის სიხ­ში­რე გა­იზ­რდე­ბა 30-70%-მდე. ჩვენ უკვე რე­ა­ლუ­რად ვხე­დავთ, თუ რა რის­კე­ბის წი­ნა­შე ვდგა­ვართ და რას აკე­თებს ამ დროს სა­ქარ­თვე­ლოს ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა?! - პრაქ­ტი­კუ­ლად, არა­ფერს! იმის მა­გივ­რად, რომ რე­სურ­სე­ბი და დრო და­უთ­მონ მო­ქა­ლა­ქე­ე­ბის­თვის სა­სი­ცო­ცხლო სა­კი­თხებს, დროს ხარ­ჯა­ვენ ჯან­მრთე­ლო­ბის­თვის მავ­ნე სამ­შე­ნებ­ლო ნე­ბარ­თვე­ბის გა­ცე­მებ­ში, მა­გა­ლი­თად, ქვე­მო ფო­ნი­ჭა­ლა­ში ფე­რო­შე­ნად­ნო­ბის ქარ­ხნის­თვის. თბი­ლი­სი ჩა­მო­უ­ვარ­დე­ბა ევ­რო­პის ქა­ლა­ქე­ბის უმე­ტე­სო­ბას მწვა­ნე სივ­რცე­ე­ბის მას­შტა­ბით, მე­ტიც, მათი რა­ო­დე­ნო­ბა სულ უფრო მცირ­დე­ბა - ესეც ქა­ო­ტუ­რი მშე­ნებ­ლო­ბე­ბის გამო.

ალექ­სი სამ­სო­ნი­ძე

ეს მოვ­ლე­ნაც აზი­ა­ნებს გა­რე­მოს, რაც კარ­გად გა­მო­ი­ხა­ტე­ბა იმა­ში, რომ მთელ რიგ უბ­ნებ­ში, უბ­რა­ლოდ, ჰა­ე­რი არ ვარ­გა. ეს ყვე­ლა­ფე­რი, თა­ვის მხრივ აი­სა­ხე­ბა ხალ­ხის ჯან­მრთე­ლო­ბა­ზე...

- გლო­ბა­ლურ დათ­ბო­ბას რომ ჩვე­ნი ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა ვერ შე­ა­ჩე­რებს, ცხა­დია, მაგ­რამ საფრ­თხე­ე­ბის მი­ნი­მუ­მამ­დე დაყ­ვა­ნის­თვის რას უნდა აკე­თებ­დეს?

- გარ­და იმი­სა, რომ გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლად უნდა ზრუ­ნავ­დეს ეკო­ლო­გი­ა­ზე, უნდა აძ­ლი­ე­რებ­დეს სა­მაშ­ვე­ლო სამ­სა­ხუ­რებს. ჩვენ შე­მუ­შა­ვე­ბუ­ლი გვაქვს ოთხპუნ­ქტი­ა­ნი გეგ­მა:

1. შე­იქ­მნას კო­მი­სია, რო­მე­ლიც იმუ­შა­ვებს ამ მი­მა­რე­თუ­ლე­ბით პო­ლი­ტი­კის შექ­მნა­ზე, რაც სა­ერ­თა­შო­რი­სო გა­მოც­დი­ლე­ბას და­ე­ფუძ­ნე­ბა, იქ დაწ­ვრი­ლე­ბით უნდა გა­ი­წე­როს კლი­მა­ტურ ცვლი­ლე­ბებს რო­გორ უნდა გა­უმკლავ­დეს ჩვე­ნი სა­ხელ­მწი­ფო;

2. ჩვენ ვხე­დავთ, რომ ჩვე­ნი გმი­რი მაშ­ვე­ლე­ბი იძუ­ლე­ბუ­ლე­ბი არი­ან ებ­რძო­ლონ ბუ­ნე­ბას სა­თა­ნა­დო აღ­ჭურ­ვი­ლო­ბის გა­რე­შე. ვერ­ტმფრე­ნე­ბი, რომ­ლებ­ზეც 2022-ში 27 მი­ლი­ო­ნი ევრო და­ი­ხარ­ჯა, ჯერ კი­დევ რამ­დე­ნი­მე თვე ვერ ჩა­მო­ვა. შე­სა­ბა­მი­სად, უნდა და­ვუთ­მოთ დრო და შე­და­რე­ბით მეტი რე­სურ­სი სა­მაშ­ვე­ლო სტრუქ­ტუ­რე­ბის აღ­ჭურ­ვას და გაძ­ლი­ე­რე­ბას.

3. უნდა ჩა­მო­ყა­ლიბ­დეს უსაფრ­თხო­ე­ბის სის­ტე­მე­ბი და ზო­ნი­რე­ბა. ზო­ნი­რე­ბა არის ევ­რო­კავ­ში­რის რე­გუ­ლა­ცი­ე­ბით დამ­ტკი­ცე­ბუ­ლი და მი­ღე­ბუ­ლი სა­შუ­ა­ლე­ბა, გან­ვსა­ზღვროთ საფრ­თხის შემ­ცვე­ლი ად­გი­ლე­ბი ჩვე­ნი ქვეყ­ნის ტე­რი­ტო­რი­ებ­ზე და შე­სა­ბა­მი­სად ვი­მოქ­მე­დოთ. ჩვე­ნი ქვე­ყა­ნა ზო­ნი­რე­ბუ­ლი რომ ყო­ფი­ლი­ყო, შოვ­ში კო­ტე­ჯე­ბი მე­წყერ­სა­შიშ ზო­ნა­ში სა­ერ­თოდ არ იქ­ნე­ბო­და.

4. ჩვე­ნი ქვე­ყა­ნა უნდა გახ­დეს ძა­ლი­ან აქ­ტი­უ­რი სა­ერ­თა­შო­რი­სო ას­პა­რეზ­ზე კლი­მა­ტურ ცვლი­ლე­ბებ­თან და­კავ­ში­რე­ბით. ბოლო დროს, ამ მი­მარ­თუ­ლე­ბით ბევ­რი ქვე­ყა­ნა გა­აქ­ტი­ურ­და, სა­ქარ­თვე­ლო კი პი­რი­ქით.

- ალ­ბათ, გარ­კვე­ულ პრობ­ლე­მებს ქმნის ისიც, რომ ჩვენს ქვე­ყა­ნა­ში ადა­მი­ა­ნე­ბის ნა­წი­ლი დიდი პა­სუ­ხის­მგებ­ლო­ბით არ გა­მო­ირ­ჩე­ვა - არც თა­ვად უფრხილ­დე­ბი­ან გა­რე­მოს და არც სხვე­ბის და­ნა­შა­უ­ლებ­რივ ქმე­დე­ბებ­ზე რე­ა­გი­რე­ბენ...

- მო­სახ­ლე­ო­ბამ უნდა იცო­დეს, რომ გლო­ბა­ლუ­რი დათ­ბო­ბა აღარ არის რა­ი­მე ზო­გა­დი, უხი­ლა­ვი პრობ­ლე­მა და მისი ეფექ­ტე­ბი მტკივ­ნე­უ­ლად იგ­რძნო­ბა ჩვენს ყო­ველ­დღი­ურ ცხოვ­რე­ბა­ში. ჩვე­ნი მო­ქა­ლა­ქე­ე­ბი, გან­სა­კუთ­რე­ბით პრო­ვინ­ცი­ებ­ში, ყო­ველ­წლი­უ­რად უფრო მა­ღა­ლი რის­კე­ბის წი­ნა­შე დგე­ბი­ან. ასე თუ გაგ­რძელ­და, სა­ბო­ლო­ოდ და­მან­გრე­ველ შე­დე­გებს მი­ვი­ღებთ... უნდა ვი­ცო­დეთ, რომ ამ პრობ­ლე­მე­ბის დიდ ნა­წილს თა­ვი­დან ავი­რი­დებთ, თუ სა­კუ­თარ ქვე­ყა­ნას მეტი პა­სუ­ხის­მგებ­ლო­ბით მო­ვე­კი­დე­ბით.

მკითხველის კომენტარები / 15 /
თარიღის მიხედვით
მოწონების მიხედვით
ირა
1

ბუნებას ვერ გავუგებთ ამიტომ ყველაერი უნდა ყოილიყო გათვლილი და ამმდენი უბედურება არ მოხდებოდა 

გიორგი
2

საერთოდ კოტეჯები ახლოს მდინარესთან როგოე შიძლება ხალხს ნუ გვადებილებთ თუ თქვენ ხართ დებილები ნაცარს ნუ გვაყრით თვალებში

ავტორი:

"ქვეყანა ზონირებული რომ ყოფილიყო, შოვში კოტეჯები მეწყერსაშიშ ზონაში საერთოდ არ იქნებოდა" - კლიმატური ცვლილებები: რა უნდა გავაკეთოთ საფრთხეების შესამცირებლად და მძიმე შედეგების თავიდან ასაცილებლად?

"ქვეყანა ზონირებული რომ ყოფილიყო, შოვში კოტეჯები მეწყერსაშიშ ზონაში საერთოდ არ იქნებოდა" - კლიმატური ცვლილებები: რა უნდა გავაკეთოთ საფრთხეების შესამცირებლად და მძიმე შედეგების თავიდან ასაცილებლად?

მკვლევარები, გარემოს დაცვის სპეციალისტები და ექსპერტები ბუნებრივი კატასტროფების გახშირების შესახებ გვაფრთხილებენ.

"თითქმის ყველა ბუნებრივი კატასტროფა, რაც კი შეიძლება დავასახელოთ, გლობალური დათბობის შედეგად უფრო მძაფრდება და ხშირდება: იქნება ეს ანომალიური სიცხე ზაფხულში, დამანგრეველი მეწყერი თუ სეტყვა. ბოლო რამდენიმე წელიწადი კი ამას ნათლად გვაჩვენებს", - ამბობს გარემოსდაცვითი საკითხების მკვლევარი ალექსი სამსონიძე. რამდენად აქვს გააზრებული ჩვენს ხელისუფლებას ახალი გლობალური გამოწვევები, რა კეთდება და რა უნდა კეთდებოდეს რისკების შესამცირებლად და რა უნდა იცოდეს საზოგადოებამ? - ამ საკითხებზე ალექსი სამსონიძე გვესაუბრება:

- ყოველწლიურად სულ უფრო ხშირდება ანომალიურად ცხელი დღეების რიცხვი, რის შედეგად საფრთხის ქვეშ დგება აგრარული სექტორი და ზოგადად, ბუნება. სამწუხაროდ, მოსალოდნელია ხანძრების გახშირებაც. საფრანგეთი, რომელთანაც თითქმის იდენტური კლიმატური ზონა გვაქვს, უკვე ზარალდება გახშირებული ხანძრების გამო - 2022 წლის ივლის-აგვისტოში, ჯამში მიწის 27 ათასი ჰექტარი დაიწვა. შემცირდა ხორბლის მოსავალი, დავარდა ღვინის ხარისხი, საქონლისთვის შემცირდა საძოვრები.

როგორც წესი, საშუალო ტემპერატურის ზრდის შედეგად, ხშირდება და ძლიერდება კოკისპირული წვიმები, რაც არა მხოლოდ მოსავალს ანადგურებს, არამედ მთიან რეგიონებში წარმოქმნის მეწყერებს. NASA-ს 2020-2021 წლების გამოკვლევებით, მომავალი წლიდან აზიის მთიან ზონებში ტემპერატურის ზრდის შედეგად მეწყერების სიხშირე გაიზრდება 30-70%-მდე. ჩვენ უკვე რეალურად ვხედავთ, თუ რა რისკების წინაშე ვდგავართ და რას აკეთებს ამ დროს საქართველოს ხელისუფლება?! - პრაქტიკულად, არაფერს! იმის მაგივრად, რომ რესურსები და დრო დაუთმონ მოქალაქეებისთვის სასიცოცხლო საკითხებს, დროს ხარჯავენ ჯანმრთელობისთვის მავნე სამშენებლო ნებართვების გაცემებში, მაგალითად, ქვემო ფონიჭალაში ფეროშენადნობის ქარხნისთვის. თბილისი ჩამოუვარდება ევროპის ქალაქების უმეტესობას მწვანე სივრცეების მასშტაბით, მეტიც, მათი რაოდენობა სულ უფრო მცირდება - ესეც ქაოტური მშენებლობების გამო.

ალექსი სამსონიძე

ეს მოვლენაც აზიანებს გარემოს, რაც კარგად გამოიხატება იმაში, რომ მთელ რიგ უბნებში, უბრალოდ, ჰაერი არ ვარგა. ეს ყველაფერი, თავის მხრივ აისახება ხალხის ჯანმრთელობაზე...

- გლობალურ დათბობას რომ ჩვენი ხელისუფლება ვერ შეაჩერებს, ცხადია, მაგრამ საფრთხეების მინიმუმამდე დაყვანისთვის რას უნდა აკეთებდეს?

- გარდა იმისა, რომ განსაკუთრებულად უნდა ზრუნავდეს ეკოლოგიაზე, უნდა აძლიერებდეს სამაშველო სამსახურებს. ჩვენ შემუშავებული გვაქვს ოთხპუნქტიანი გეგმა:

1. შეიქმნას კომისია, რომელიც იმუშავებს ამ მიმარეთულებით პოლიტიკის შექმნაზე, რაც საერთაშორისო გამოცდილებას დაეფუძნება, იქ დაწვრილებით უნდა გაიწეროს კლიმატურ ცვლილებებს როგორ უნდა გაუმკლავდეს ჩვენი სახელმწიფო;

2. ჩვენ ვხედავთ, რომ ჩვენი გმირი მაშველები იძულებულები არიან ებრძოლონ ბუნებას სათანადო აღჭურვილობის გარეშე. ვერტმფრენები, რომლებზეც 2022-ში 27 მილიონი ევრო დაიხარჯა, ჯერ კიდევ რამდენიმე თვე ვერ ჩამოვა. შესაბამისად, უნდა დავუთმოთ დრო და შედარებით მეტი რესურსი სამაშველო სტრუქტურების აღჭურვას და გაძლიერებას.

3. უნდა ჩამოყალიბდეს უსაფრთხოების სისტემები და ზონირება. ზონირება არის ევროკავშირის რეგულაციებით დამტკიცებული და მიღებული საშუალება, განვსაზღვროთ საფრთხის შემცველი ადგილები ჩვენი ქვეყნის ტერიტორიებზე და შესაბამისად ვიმოქმედოთ. ჩვენი ქვეყანა ზონირებული რომ ყოფილიყო, შოვში კოტეჯები მეწყერსაშიშ ზონაში საერთოდ არ იქნებოდა.

4. ჩვენი ქვეყანა უნდა გახდეს ძალიან აქტიური საერთაშორისო ასპარეზზე კლიმატურ ცვლილებებთან დაკავშირებით. ბოლო დროს, ამ მიმართულებით ბევრი ქვეყანა გააქტიურდა, საქართველო კი პირიქით.

- ალბათ, გარკვეულ პრობლემებს ქმნის ისიც, რომ ჩვენს ქვეყანაში ადამიანების ნაწილი დიდი პასუხისმგებლობით არ გამოირჩევა - არც თავად უფრხილდებიან გარემოს და არც სხვების დანაშაულებრივ ქმედებებზე რეაგირებენ...

- მოსახლეობამ უნდა იცოდეს, რომ გლობალური დათბობა აღარ არის რაიმე ზოგადი, უხილავი პრობლემა და მისი ეფექტები მტკივნეულად იგრძნობა ჩვენს ყოველდღიურ ცხოვრებაში. ჩვენი მოქალაქეები, განსაკუთრებით პროვინციებში, ყოველწლიურად უფრო მაღალი რისკების წინაშე დგებიან. ასე თუ გაგრძელდა, საბოლოოდ დამანგრეველ შედეგებს მივიღებთ... უნდა ვიცოდეთ, რომ ამ პრობლემების დიდ ნაწილს თავიდან ავირიდებთ, თუ საკუთარ ქვეყანას მეტი პასუხისმგებლობით მოვეკიდებით.