მეცნიერება
საზოგადოება
მსოფლიო

6

აპრილი

დღის ზოგადი ასტროლოგიური პროგნოზი

ორშაბათი, მთვარის მეათე დღე დაიწყება 13:37-ზე, მთვარე ლომშია თამამად წამოიწყეთ ახალი საქმეები. კარგი დღეა უძრავი ქონების შესაძენად, ფინანსური საკითხების მოსაგვარებლად, ვაჭრობისთვის. ცუდი დღეა კამათისა და სასამართლო საქმეებისთვის. სწავლა და გამოცდების ჩაბარება გაგიადვილდებათ. მოაგვარეთ საოჯახო კონფლიქტები. კარგია ნათესავებთან შეხვედრა და საუბარი. კარგი დღეა უფროსთან შესახვედრად და ახალი პროექტების განსახილველად; საქმიანობის, სამსახურის შესაცვლელად. მოერიდეთ ფიზიკურ დატვირთვას; გულის გადაღლას, ოპერაციებსა გულსა და ზურგზე; შესაძლოა შეგაწუხოთ რადიკულიტმა. უმჯობესდება ფსიქოემოციური ფონი. ადამიანი უფრო ხალისიანი ხდება. კარგი დღეა ქორწინებისა და ნიშნობისათვის.
პოლიტიკა
კონფლიქტები
Faceამბები
სამართალი
მოზაიკა
სამხედრო
სპორტი
კვირის კითხვადი სტატიები
თვის კითხვადი სტატიები
"ვფიქრობთ, ფოტო მაშინაა გადაღებული, როცა ნიკალა რკინიგზაზე მუშაობდა" - რას ამბობენ ხაშურის მუზეუმში ფოტოზე, რომელზეც, დიდი ალბათობით, ახალგაზრდა ფიროსმანია ასახული?
"ვფიქრობთ, ფოტო მაშინაა გადაღებული, როცა ნიკალა რკინიგზაზე მუშაობდა" - რას ამბობენ ხაშურის მუზეუმში ფოტოზე, რომელზეც, დიდი ალბათობით, ახალგაზრდა ფიროსმანია ასახული?

24 ნო­ემ­ბერს ხა­შუ­რის მხა­რეთმცოდ­ნე­ო­ბის მუ­ზე­უ­მის დარ­ბაზ­ში დრო­ე­ბი­თი გა­მო­ფე­ნის "რკი­ნიგ­ზა ხა­შურ­ში -150" გახ­სნა­ზე მუ­ზე­უმ­მა სა­ზო­გა­დო­ე­ბის წი­ნა­შე პირ­ვე­ლად წა­რად­გი­ნა ფოტო, რო­მელ­ზეც, მათი აზ­რით, სხვა პი­როვ­ნე­ბებ­თან ერ­თად, ნიკო ფი­როს­მა­ნი უნდა იყოს გა­მო­სა­ხუ­ლი.

ამ აზრს კი სხვა­დას­ხვა ფაქ­ტით ამ­ყა­რე­ბენ:

  • ფოტო აღ­მოჩ­ნდა, სწო­რედ, ხი­დირ­ბე­გიშ­ვი­ლე­ბის კოშ­კი­სა და ხა­შუ­რის იო­ა­ნე ნათ­ლის­მცემ­ლის ეკ­ლე­სი­ის უბან­ში, სა­დაც ფი­როს­მა­ნი კონ­დუქ­ტო­რად მუ­შა­ო­ბი­სას ცხოვ­რობ­და კერ­ძო სახ­ლში;
  • ნიკო ფი­როს­მა­ნაშ­ვი­ლი ხა­შურ­ში, რკი­ნიგ­ზა­ზე მუ­შა­ობ­და 1890 წლის 14 აპ­რი­ლი­დან 1890 წლის 23 ოქ­ტომ­ბრამ­დე მე­მუხ­რუ­ჭე კონ­დუქ­ტო­რად #2167;
  • ფი­როს­მა­ნი ხა­შურ­ში 8 თვის გან­მავ­ლო­ბა­ში ცხოვ­რობ­და, რაც საკ­მა­რი­სი დროა იმის­თვის, რომ ფოტო გა­და­ე­ღო;
  • ფოტო არის პას­პარ­ტუ­ზე, არის ფო­ტოს­ტუ­დი­ის პრო­დუქ­ტი, და­ბეჭ­დი­ლია, სა­ვა­რა­უ­დოდ, მე-19 სა­უ­კუ­ნის ბო­ლოს, ფო­ტოს­ტუ­დი­ა­ში;
  • ხა­შუ­რის რკი­ნიგ­ზა­ზე მუ­შა­ო­ბი­სას ის, სა­ვა­რა­უ­დოდ, 28 წლის იყო; ფო­ტო­ზე გა­მო­სა­ხუ­ლია, სწო­რედ, ამ ასა­კის ადა­მი­ა­ნი;
  • მას ძა­ლი­ან უყ­ვარ­და ევ­რო­პუ­ლი ტან­საც­მე­ლი, მისი ჩაც­მუ­ლო­ბა ფო­ტო­ზე ნათ­ლად ჩანს. სხვა­თა შო­რის, ფო­ტო­ზე გა­მო­სა­ხულ ყვე­ლა პი­როვ­ნე­ბას (სა­ვა­რა­უ­დოდ, ოს­ტა­ტებ­სა და შე­გირ­დებს), ახუ­რავთ, ან წინ უდევთ ამ­ქრის წევ­რე­ბის ქუ­დე­ბი, გარ­და ჩვენ­თვის სა­ინ­ტე­რე­სო პი­როვ­ნე­ბი­სა;
  • ფო­ტო­ზე ფი­როს­მა­ნი აღ­ბეჭ­დი­ლია სწო­რედ იმ წრის ადა­მი­ა­ნებ­თან, რო­მელ წრე­შიც ის მუ­დამ ტრი­ა­ლებ­და; პი­როვ­ნე­ბა, იო­სებ ლომ­სა­ძე, ვისი ოჯა­ხი­და­ნაც ფოტო არის წა­მო­ღე­ბუ­ლი, დე­დის მხრი­დან, არის შთა­მო­მა­ვა­ლი თევ­დო­რაშ­ვი­ლე­ბის ცნო­ბი­ლი ოჯა­ხის, რომ­ლე­ბიც ძი­რძვე­ლი ხა­შუ­რე­ლე­ბი და ვა­ჭარ­თა წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი იყ­ვნენ. ოჯა­ხის დიდი პაპა, კო­ლია თევ­დო­რაშ­ვი­ლი ხე­ლო­ვა­ნი ადა­მი­ა­ნი, ხა­შუ­რის თე­ატ­რის მსა­ხი­ო­ბი იყო; მუ­ზე­უ­მი ფო­ტოს ყვე­ლა მნახ­ველს სთხოვს, ყუ­რა­დღე­ბა გა­ა­მახ­ვი­ლოს მათ მიერ მი­ნიშ­ნე­ბუ­ლი პი­როვ­ნე­ბის სა­ხე­ზე (ვარ­ცხნი­ლო­ბა, წვე­რი, თვა­ლის ჭრი­ლი, ასი­მეტ­რი­უ­ლი სახე, ყუ­რის ფორ­მა და ა.შ.)

"ძვირ­ფა­სო მე­გობ­რე­ბო, ბუ­ნებ­რი­ვია, გვეს­მის, რამ­ხე­ლა პა­სუ­ხის­მგებ­ლო­ბაა ხა­შუ­რის მხა­რეთმცოდ­ნე­ო­ბის მუ­ზე­უ­მის­გან ასე­თი გა­ნა­ცხა­დის გა­კე­თე­ბა, მაგ­რამ, გან­სჯა სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­თვის მიგ­ვინ­დვია. ბედ­ნი­ე­რე­ბი ვიქ­ნე­ბით, თუ ჩვე­ნი ვა­რა­უ­დე­ბის კი­დევ უფრო გან­მტკი­ცე­ბას შევ­ძლებთ" - წე­რია მუ­ზე­უ­მის პი­რად გვერ­დზე.

AMBEBI.GE ხა­შუ­რის მხა­რეთმცოდ­ნე­ო­ბის მუ­ზე­უმს და­უ­კავ­შირ­და.

მზია ლობ­ჟა­ნი­ძე, ხა­შუ­რის მხა­რეთმცოდ­ნე­ო­ბის მუ­ზე­უ­მის ფონ­დე­ბის მთა­ვა­რი მცვე­ლი:

- ზა­ფხულ­ში მუ­ზე­უ­მის თა­ნამ­შრომ­ლებს ხა­შუ­რის ძველ უბან­ში გას­ვლი­თი მინი-ექ­სპე­დი­ცია გვქონ­და. უბა­ნი ხი­დირ­ბე­გიშ­ვი­ლის კოშ­კი­სა და იო­ა­ნე ნათ­ლის­მცემ­ლის ეკ­ლე­სი­ის ტე­რი­ტო­რი­ა­ზე მდე­ბა­რე­ობს, სა­დაც ძველ სახ­ლებს აღვწერ­დით და მო­სახ­ლე­ო­ბას ვე­სა­უბ­რე­ბო­დით. მოგ­ვი­წია ერთ-ერთ ოჯახ­ში შეს­ვლამ. ჩვე­ნი მას­პინ­ძლის იო­სებ ლომ­სა­ძის წი­ნაპ­რე­ბი, დე­დის მხრი­დან, თევ­დო­რაშ­ვი­ლე­ბი იყ­ვნენ, ძა­ლი­ან სა­ინ­ტე­რე­სო ხალ­ხი, ძვე­ლი ვაჭ­რე­ბი და ვფიქ­რობთ, რომ ისი­ნი ამ­ქრის წევ­რე­ბიც შე­იძ­ლე­ბო­და, ყო­ფი­ლიყ­ვნენ. ვი­ნა­ი­დან ჩვენ იო­სებ ძნე­ლა­ძეს ვე­ძებ­დით, რო­მე­ლიც მე­ო­რე გილ­დი­ის ხა­შუ­რე­ლი ვა­ჭა­რი გახ­ლდათ, ბა­ტონ­მა სო­სომ ძვე­ლი ფო­ტო­ე­ბი გა­მოგ­ვი­ტა­ნა.

ამ ძებ­ნა­ში და­ვი­ნა­ხე, რომ ერთ-ერთ ფო­ტო­ზე, ჩემი აზ­რით, ფო­ტო­დან ნიკო ფი­როს­მა­ნი მი­ყუ­რებ­და. ისე­თი ემო­ცია მქონ­და, რომ ფოტო სას­წრა­ფოდ მი­ვა­წო­დე ჩემს ორ თა­ნამ­შრო­მელს, რომ­ლე­ბიც თან მახ­ლდნენ (მუ­რად მთვა­რე­ლი­ძე, სა­მუ­ზე­უ­მო გა­ერ­თი­ა­ნე­ბის მმარ­თვე­ლის მო­ად­გი­ლე სა­მეც­ნი­ე­რო დარ­გში და მაყ­ვა­ლა ხა­ჩი­ძე, მუ­ზე­უ­მის სა­გა­მომ­ცემ­ლო საქ­მი­ა­ნო­ბის მე­ნე­ჯე­რი), მა­თაც მა­შინ­ვე იგი­ვე ემო­ცია ჰქონ­დათ. იმ წუთ­ში ვფიქ­რობ­დით, რომ ნამ­დვი­ლად ნი­კა­ლა გვი­ყუ­რებ­და და ვი­ყა­ვით ბედ­ნი­ე­რე­ბი.

მას­პინ­ძე­ლი ოჯა­ხის და პი­რა­დად ბა­ტო­ნი სო­სოს სა­სა­ხე­ლოდ უნდა ით­ქვას, რომ გუ­ლი­ა­ნი, ადა­მი­ა­ნუ­რი და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა გა­მო­ავ­ლი­ნა, მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ გა­ი­გო, ასე­თი ვა­რა­უ­დი გაგ­ვიჩ­ნდა, მა­ინც თქვა, რომ ეს ფოტო მუ­ზე­უმ­ში უნდა იყოს ყო­ველ­გვა­რი სას­ყიდ­ლი­სა და პი­რო­ბის გა­რე­შე.

სუ­რა­თი გა­მოგ­ვა­ტა­ნა და მუ­ზე­უმს შე­მოს­წი­რა. დღეს ის მუ­ზე­უ­მის სა­კუთ­რე­ბა და ძა­ლი­ან გვი­ხა­რია, რომ ასე­თი სა­ინ­ტე­რე­სო ფო­ტოს მფლო­ბე­ლე­ბი გავ­ხდით. მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, ექ­ნე­ბა თუ არა ჩვენს ვა­რა­უდს გაგ­რძე­ლე­ბა, ფო­ტოს არ­სე­ბო­ბა თა­ვის­თა­ვად სა­სი­ხა­რუ­ლოა.

- ნე­ბის­მი­ერ შემ­თხვე­ვა­ში ეს ყვე­ლა­ფე­რი სა­მეც­ნი­ე­რო კვლე­ვას სა­ჭი­რო­ებს.

- ვფიქ­რობთ, რომ ის­ტო­რი­უ­ლი ფო­ტო­ე­ბის მკვლევ­რე­ბი, ხე­ლოვ­ნე­ბათმცოდ­ნე­ე­ბი ამ ამ­ბით და­ინ­ტე­რეს­დე­ბი­ან... 24 ნო­ემ­ბერს გავ­ხსე­ნით გა­მო­ფე­ნა სა­ხელ­წო­დე­ბით - "რკი­ნიგ­ზა ხა­შურ­ში - 150 წელი". ზუს­ტად ამ საქ­მეს და­ვუ­კავ­ში­რეთ ჩვე­ნი ფო­ტოს კვლე­ვა და სა­ზო­გა­დო­ე­ბის წი­ნა­შე პირ­ვე­ლად წარ­ვად­გი­ნეთ. იქ მყო­ფი სა­ზო­გა­დო­ე­ბა გა­ო­ცე­ბუ­ლი და აღ­ფრთო­ვა­ნე­ბუ­ლი დარ­ჩა. იქვე დიდი გა­მოხ­მა­უ­რე­ბა მოჰ­ყვა, ხოლო როცა უკვე სო­ცი­ა­ლუ­რი ქსე­ლით გა­ვა­სა­ჯა­რო­ვეთ, კი­დევ მეტი ინ­ტე­რე­სი გაჩ­ნდა.

მზია ლობ­ჟა­ნი­ძე

- თა­ვად ბა­ტო­ნი იო­სებ ლომ­სა­ძის­გან ფო­ტოს შე­სა­ხებ რა გან­მარ­ტე­ბა მი­ი­ღეთ. რა ინ­ფორ­მა­ცი­ას ფლობს?

- ჩვე­ნი მას­თან ვი­ზი­ტი მისი სახ­ლი იყო, რად­გა­ნაც ძა­ლი­ან სა­ინ­ტე­რე­სო სახ­ლი აქვს. მე-20 სა­უ­კუ­ნის და­სა­წყის­ში აშე­ნე­ბუ­ლი ნა­გე­ბო­ბაა, ხე­ლით გათ­ლი­ლი აგუ­რი­თაა აშე­ნე­ბუ­ლი და ამ სა­ინ­ტე­რე­სო ნა­გე­ბო­ბით და­ვინ­ტე­რეს­დით... თან, ცნო­ბი­ლი ამ­ბა­ვიც ვი­ცო­დით, რომ სწო­რედ ამ უბან­ში ცხოვ­რობ­და ნი­კა­ლა, რო­დე­საც ხა­შუ­რის რკი­ნიგ­ზა­ზე მე­მუხ­რუ­ჭე კონ­დუქ­ტო­რად მუ­შა­ობ­და, მაგ­რამ ამ მიზ­ნით არ მივ­სულ­ვართ, სახ­ლის დათ­ვა­ლი­ე­რე­ბა გვინ­დო­და. რო­დე­საც მას­პინ­ძე­ლი გვა­ცი­ლებ­და, ძვე­ლი ფო­ტო­ე­ბით ხომ არ და­ინ­ტე­რეს­დე­ბი­თო? - გვკი­თხა. ჩვენ­გან თან­ხმო­ბა რომ მი­ი­ღო, რამ­დე­ნი­მე სა­ინ­ტე­რე­სო ფოტო მა­შინ წარ­მოგ­ვიდ­გი­ნა. თი­თო­ე­უ­ლი სა­ინ­ტე­რე­სოა, ეპო­ქის­თვის და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი სტი­ლით გა­მო­ირ­ჩე­ვა, პას­პარ­ტუ­ზეა შეს­რუ­ლე­ბუ­ლი. მათ­გან ერთ-ერთი ყვე­ლა­ზე სა­ინ­ტე­რე­სო აღ­მოჩ­ნდა. მან არ იცო­და, ფო­ტოს მნიშ­ვნე­ლო­ბა, არც ის, თუ ვინ იყ­ვნენ მას­ზე გა­მო­სა­ხუ­ლი.

არა­და, აშ­კა­რად ოს­ტა­ტე­ბი და შე­გირ­დე­ბი არი­ან აღ­ბეჭ­დი­ლი, ამის ამოც­ნო­ბა ქუ­დის მი­ხედ­ვით ად­ვი­ლად შე­იძ­ლე­ბა. ის ქუდი ყვე­ლას ახუ­რავს ჩვე­ნი სა­ინ­ტე­რე­სო პი­როვ­ნე­ბის გარ­და. ფოტო, თა­ვის­თა­ვად ძა­ლი­ან მნიშ­ვნე­ლო­ვან ინ­ფორ­მა­ცი­ას იძ­ლე­ვა.

ხა­შუ­რის რკი­ნიგ­ზის სად­გუ­რი XX სა­უ­კუ­ნის და­სა­წყი­სი

- თქვე­ნი აზ­რით, რო­დის უნდა იყოს გა­და­ღე­ბუ­ლი?

- ვფიქ­რობთ მა­შინ, რომ როცა ნი­კა­ლა ხა­შუ­რის რკი­ნიგ­ზა­ზე მუ­შა­ობ­და და ეს იყო 1890 წე­ლის აპ­რი­ლი­დან ოქ­ტომ­ბრამ­დე პე­რი­ო­დი. ამ 8 თვის გან­მავ­ლო­ბა­ში ხა­შურ­ში ამ კოშ­კის უბან­ში ცხოვ­რობ­და, ანუ უბან­ში, სა­დაც სრუ­ლი­ად შემ­თხვე­ვით ამ ფო­ტოს მი­ვაკ­ვლი­ეთ.

- მას­პინ­ძელს თქვენს ვა­რა­უ­დებ­ზე რა აზრი ჰქონ­და?

- რო­გორც უკვე აღ­ვნიშ­ნეთ, მას დიდი პაპა დე­დის მხრი­დან თევ­დო­რაშ­ვი­ლი ჰყავ­და, სა­ინ­ტე­რე­სო ადა­მი­ა­ნი. ბა­ტონ­მა სო­სომ გვი­თხრა, რომ ჩემი ბა­ბუ­ე­ბი­დან სულ ვი­ცო­დი, რომ ფო­ტოს უნდა მოვფრ­თხი­ლე­ბო­დი, რად­გა­ნაც ისი­ნიც უფრთხილ­დე­ბოდ­ნენ მასო. ესაა, რაც იცის და ახ­სოვს... მოკ­ლედ, და­ინ­ტე­რე­სე­ბა გაჩ­ნდა. ახლა ჩვე­ნი მი­ზა­ნია, კვლე­ვა-ძი­ე­ბის, ვა­რა­უ­დე­ბის, შე­ხე­დუ­ლე­ბე­ბის შემ­დეგ სი­მარ­თლე გა­ირ­კვეს. სა­სურ­ვე­ლია, თუ ეს ყვე­ლა­ფე­რი ისე გა­ირ­კვე­ვა, რო­გორც ყვე­ლა ქარ­თველს გვინ­და, რად­გა­ნაც ნი­კა­ლას­თან ყვე­ლა­ნი ვალ­ში ვართ. ადა­მი­ა­ნის საფ­ლა­ვიც კი არ ვი­ცით. კარ­გი იქ­ნე­ბა, თუ მკვლე­ვარ­თა უმე­ტე­სო­ბა ამ ფაქტს და­ა­დას­ტუ­რებს.

მკითხველის კომენტარები / 18 /
თარიღის მიხედვით
მოწონების მიხედვით
ნინო
0

როგორ არ გავს,ჩემი აზრით, ერთი და იგივე პიროვნებაა

მაია
0

ნიკალა საუკუნის წინ შედევრებს ქმნიდა, ასე ძნელია 21-ე საუკუნეში, ამ ორივე სურათს ჩაუტარდეს ექსპერტიზა, იდენტურია თუ არა ერთმანეთის, რომ ერთ-ერთი გამოირიცხოს.

ავტორი:

"ვფიქრობთ, ფოტო მაშინაა გადაღებული, როცა ნიკალა რკინიგზაზე მუშაობდა" - რას ამბობენ ხაშურის მუზეუმში ფოტოზე, რომელზეც, დიდი ალბათობით, ახალგაზრდა ფიროსმანია ასახული?

"ვფიქრობთ, ფოტო მაშინაა გადაღებული, როცა ნიკალა რკინიგზაზე მუშაობდა" - რას ამბობენ ხაშურის მუზეუმში ფოტოზე, რომელზეც, დიდი ალბათობით, ახალგაზრდა ფიროსმანია ასახული?

24 ნოემბერს ხაშურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის დარბაზში დროებითი გამოფენის "რკინიგზა ხაშურში -150" გახსნაზე მუზეუმმა საზოგადოების წინაშე პირველად წარადგინა ფოტო, რომელზეც, მათი აზრით, სხვა პიროვნებებთან ერთად, ნიკო ფიროსმანი უნდა იყოს გამოსახული.

ამ აზრს კი სხვადასხვა ფაქტით ამყარებენ:

  • ფოტო აღმოჩნდა, სწორედ, ხიდირბეგიშვილების კოშკისა და ხაშურის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესიის უბანში, სადაც ფიროსმანი კონდუქტორად მუშაობისას ცხოვრობდა კერძო სახლში;
  • ნიკო ფიროსმანაშვილი ხაშურში, რკინიგზაზე მუშაობდა 1890 წლის 14 აპრილიდან 1890 წლის 23 ოქტომბრამდე მემუხრუჭე კონდუქტორად #2167;
  • ფიროსმანი ხაშურში 8 თვის განმავლობაში ცხოვრობდა, რაც საკმარისი დროა იმისთვის, რომ ფოტო გადაეღო;
  • ფოტო არის პასპარტუზე, არის ფოტოსტუდიის პროდუქტი, დაბეჭდილია, სავარაუდოდ, მე-19 საუკუნის ბოლოს, ფოტოსტუდიაში;
  • ხაშურის რკინიგზაზე მუშაობისას ის, სავარაუდოდ, 28 წლის იყო; ფოტოზე გამოსახულია, სწორედ, ამ ასაკის ადამიანი;
  • მას ძალიან უყვარდა ევროპული ტანსაცმელი, მისი ჩაცმულობა ფოტოზე ნათლად ჩანს. სხვათა შორის, ფოტოზე გამოსახულ ყველა პიროვნებას (სავარაუდოდ, ოსტატებსა და შეგირდებს), ახურავთ, ან წინ უდევთ ამქრის წევრების ქუდები, გარდა ჩვენთვის საინტერესო პიროვნებისა;
  • ფოტოზე ფიროსმანი აღბეჭდილია სწორედ იმ წრის ადამიანებთან, რომელ წრეშიც ის მუდამ ტრიალებდა; პიროვნება, იოსებ ლომსაძე, ვისი ოჯახიდანაც ფოტო არის წამოღებული, დედის მხრიდან, არის შთამომავალი თევდორაშვილების ცნობილი ოჯახის, რომლებიც ძირძველი ხაშურელები და ვაჭართა წარმომადგენლები იყვნენ. ოჯახის დიდი პაპა, კოლია თევდორაშვილი ხელოვანი ადამიანი, ხაშურის თეატრის მსახიობი იყო; მუზეუმი ფოტოს ყველა მნახველს სთხოვს, ყურადღება გაამახვილოს მათ მიერ მინიშნებული პიროვნების სახეზე (ვარცხნილობა, წვერი, თვალის ჭრილი, ასიმეტრიული სახე, ყურის ფორმა და ა.შ.)

"ძვირფასო მეგობრებო, ბუნებრივია, გვესმის, რამხელა პასუხისმგებლობაა ხაშურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმისგან ასეთი განაცხადის გაკეთება, მაგრამ, განსჯა საზოგადოებისთვის მიგვინდვია. ბედნიერები ვიქნებით, თუ ჩვენი ვარაუდების კიდევ უფრო განმტკიცებას შევძლებთ" - წერია მუზეუმის პირად გვერდზე.

AMBEBI.GE ხაშურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმს დაუკავშირდა.

მზია ლობჟანიძე, ხაშურის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის ფონდების მთავარი მცველი:

- ზაფხულში მუზეუმის თანამშრომლებს ხაშურის ძველ უბანში გასვლითი მინი-ექსპედიცია გვქონდა. უბანი ხიდირბეგიშვილის კოშკისა და იოანე ნათლისმცემლის ეკლესიის ტერიტორიაზე მდებარეობს, სადაც ძველ სახლებს აღვწერდით და მოსახლეობას ვესაუბრებოდით. მოგვიწია ერთ-ერთ ოჯახში შესვლამ. ჩვენი მასპინძლის იოსებ ლომსაძის წინაპრები, დედის მხრიდან, თევდორაშვილები იყვნენ, ძალიან საინტერესო ხალხი, ძველი ვაჭრები და ვფიქრობთ, რომ ისინი ამქრის წევრებიც შეიძლებოდა, ყოფილიყვნენ. ვინაიდან ჩვენ იოსებ ძნელაძეს ვეძებდით, რომელიც მეორე გილდიის ხაშურელი ვაჭარი გახლდათ, ბატონმა სოსომ ძველი ფოტოები გამოგვიტანა.

ამ ძებნაში დავინახე, რომ ერთ-ერთ ფოტოზე, ჩემი აზრით, ფოტოდან ნიკო ფიროსმანი მიყურებდა. ისეთი ემოცია მქონდა, რომ ფოტო სასწრაფოდ მივაწოდე ჩემს ორ თანამშრომელს, რომლებიც თან მახლდნენ (მურად მთვარელიძე, სამუზეუმო გაერთიანების მმართველის მოადგილე სამეცნიერო დარგში და მაყვალა ხაჩიძე, მუზეუმის საგამომცემლო საქმიანობის მენეჯერი), მათაც მაშინვე იგივე ემოცია ჰქონდათ. იმ წუთში ვფიქრობდით, რომ ნამდვილად ნიკალა გვიყურებდა და ვიყავით ბედნიერები.

მასპინძელი ოჯახის და პირადად ბატონი სოსოს სასახელოდ უნდა ითქვას, რომ გულიანი, ადამიანური დამოკიდებულება გამოავლინა, მიუხედავად იმისა, რომ გაიგო, ასეთი ვარაუდი გაგვიჩნდა, მაინც თქვა, რომ ეს ფოტო მუზეუმში უნდა იყოს ყოველგვარი სასყიდლისა და პირობის გარეშე.

სურათი გამოგვატანა და მუზეუმს შემოსწირა. დღეს ის მუზეუმის საკუთრება და ძალიან გვიხარია, რომ ასეთი საინტერესო ფოტოს მფლობელები გავხდით. მიუხედავად იმისა, ექნება თუ არა ჩვენს ვარაუდს გაგრძელება, ფოტოს არსებობა თავისთავად სასიხარულოა.

- ნებისმიერ შემთხვევაში ეს ყველაფერი სამეცნიერო კვლევას საჭიროებს.

- ვფიქრობთ, რომ ისტორიული ფოტოების მკვლევრები, ხელოვნებათმცოდნეები ამ ამბით დაინტერესდებიან... 24 ნოემბერს გავხსენით გამოფენა სახელწოდებით - "რკინიგზა ხაშურში - 150 წელი". ზუსტად ამ საქმეს დავუკავშირეთ ჩვენი ფოტოს კვლევა და საზოგადოების წინაშე პირველად წარვადგინეთ. იქ მყოფი საზოგადოება გაოცებული და აღფრთოვანებული დარჩა. იქვე დიდი გამოხმაურება მოჰყვა, ხოლო როცა უკვე სოციალური ქსელით გავასაჯაროვეთ, კიდევ მეტი ინტერესი გაჩნდა.

მზია ლობჟანიძე

- თავად ბატონი იოსებ ლომსაძისგან ფოტოს შესახებ რა განმარტება მიიღეთ. რა ინფორმაციას ფლობს?

- ჩვენი მასთან ვიზიტი მისი სახლი იყო, რადგანაც ძალიან საინტერესო სახლი აქვს. მე-20 საუკუნის დასაწყისში აშენებული ნაგებობაა, ხელით გათლილი აგურითაა აშენებული და ამ საინტერესო ნაგებობით დავინტერესდით... თან, ცნობილი ამბავიც ვიცოდით, რომ სწორედ ამ უბანში ცხოვრობდა ნიკალა, როდესაც ხაშურის რკინიგზაზე მემუხრუჭე კონდუქტორად მუშაობდა, მაგრამ ამ მიზნით არ მივსულვართ, სახლის დათვალიერება გვინდოდა. როდესაც მასპინძელი გვაცილებდა, ძველი ფოტოებით ხომ არ დაინტერესდებითო? - გვკითხა. ჩვენგან თანხმობა რომ მიიღო, რამდენიმე საინტერესო ფოტო მაშინ წარმოგვიდგინა. თითოეული საინტერესოა, ეპოქისთვის დამახასიათებელი სტილით გამოირჩევა, პასპარტუზეა შესრულებული. მათგან ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესო აღმოჩნდა. მან არ იცოდა, ფოტოს მნიშვნელობა, არც ის, თუ ვინ იყვნენ მასზე გამოსახული.

არადა, აშკარად ოსტატები და შეგირდები არიან აღბეჭდილი, ამის ამოცნობა ქუდის მიხედვით ადვილად შეიძლება. ის ქუდი ყველას ახურავს ჩვენი საინტერესო პიროვნების გარდა. ფოტო, თავისთავად ძალიან მნიშვნელოვან ინფორმაციას იძლევა.

ხაშურის რკინიგზის სადგური XX საუკუნის დასაწყისი

- თქვენი აზრით, როდის უნდა იყოს გადაღებული?

- ვფიქრობთ მაშინ, რომ როცა ნიკალა ხაშურის რკინიგზაზე მუშაობდა და ეს იყო 1890 წელის აპრილიდან ოქტომბრამდე პერიოდი. ამ 8 თვის განმავლობაში ხაშურში ამ კოშკის უბანში ცხოვრობდა, ანუ უბანში, სადაც სრულიად შემთხვევით ამ ფოტოს მივაკვლიეთ.

- მასპინძელს თქვენს ვარაუდებზე რა აზრი ჰქონდა?

- როგორც უკვე აღვნიშნეთ, მას დიდი პაპა დედის მხრიდან თევდორაშვილი ჰყავდა, საინტერესო ადამიანი. ბატონმა სოსომ გვითხრა, რომ ჩემი ბაბუებიდან სულ ვიცოდი, რომ ფოტოს უნდა მოვფრთხილებოდი, რადგანაც ისინიც უფრთხილდებოდნენ მასო. ესაა, რაც იცის და ახსოვს... მოკლედ, დაინტერესება გაჩნდა. ახლა ჩვენი მიზანია, კვლევა-ძიების, ვარაუდების, შეხედულებების შემდეგ სიმართლე გაირკვეს. სასურველია, თუ ეს ყველაფერი ისე გაირკვევა, როგორც ყველა ქართველს გვინდა, რადგანაც ნიკალასთან ყველანი ვალში ვართ. ადამიანის საფლავიც კი არ ვიცით. კარგი იქნება, თუ მკვლევართა უმეტესობა ამ ფაქტს დაადასტურებს.